Người viết đọc lại những gì đã viết, về một quãng đời trong có bóng dáng một họa sĩ vừa ra đi, và nhận ra một điều : cái đói ám ảnh ngay từ dòng chữ mở đầu… Hay nói một cách khác : đây là những kỷ niệm về cái đóịNào là cái ruột tượng đựng gạo, nỗi sợ mỗi lần nhìn thấy… cháo, cơn đói lả mà cứ tưởng là bịnh…

Nhưng “cái no” cũng có những kỷ niệm để đời, đối với một thằng nhỏ Bắc Kỳ! Ông cụ tôi mất sớm. Bà cụ một nách bốn con, cứ phải tha đi nhà này nhà nọ, để ăn chực. Ăn chực chán quê nội, qua tới quê ngoạị

Hai làng cách nhau cũng chừng gần chục kí lô mét. Lần đó, thằng bé tới nhà bà trẻ, được ăn no cành hông, đi không nổi, rồi đau bụng quá, vì quá nặng bụng! Thấy thằng nhỏ nhăn nhó, mọi người lại tưởng bịnh, riêng bà trẻ hiểu ngay nguồn cơn, ra lệnh: ra sân chạy! Ì ạch một hồi, mới đỡ đau. Lúc đó mới nhớ lại cái cảnh “tầu phù” nằm chết như rạ, khi sang tước khí giới quân đội Nhật, tại một ga xe lửa miền bắc.
Do ăn no quá, bể bụng, (‘phù’ ở đây chắc là biến thể của ‘phình’). Tác giả một bài viết trên tờ Gió Ðông, xuất bản ở Ðức, (đã đình bản), sau khi đọc lại một số tiểu phẩm, đã đưa ra một nhận xét: nhà văn Việt Nam hay nói về miếng ăn. Và hình như đây là một nỗi ám ảnh, một “định mệnh văn chương”.
Nhân đó, ông nói về tác phẩm Marie Sến, của Phạm Thị Hoài: cũng vẫn những chiếc phong bì. Cũng vẫn miếng ăn, miếng nhục.

Trần Ðăng Khoa, trong cuốn Chân Dung và Ðối Thoại, chê Nguyễn Tuân, tuy mê ‘ăn’, nhưng chưa đưa nó lên thành nghệ thuật. Ông tự hỏi, hết chuyện viết rồi hay sao, chẳng lẽ văn chương chỉ là chuyện về miếng ăn… tồi tàn?

Theo tôi, cần phải phân biệt giữa cái đói, ám ảnh của nó, với miếng ăn, như một cái cần, và sau đó, như một cái đẹp. Trả lời phỏng vấn, về chuyện phải từ bỏ đất nước, và quan trọng hơn, phải từ bỏ tiếng mẹ đẻ, nhà văn Romania, Cioran cho biết: phải viết văn bằng tiếng “ngoại” là một tai nạn lớn lao đối với một nhà văn.

Ông kể hai kinh nghiệm, tưởng như chẳng liên hệ, về chữ viết “ngoại”, và về miếng ăn “ngoại”.Cho tới năm 1947, ông vẫn viết văn bằng tiếng Romaniạ Tới bữa đó, ông tính dịch Mallarmé sang tiếng Romaniạ Bất thình lình, ông tự hỏi chính mình: “Thậm vô lý! Ích chi đâu, khi dịch Mallarmé sang một thứ tiếng mà chẳng ai biết?” Thế là, tôi từ bỏ tiếng mẹ đẻ. Tôi bắt đầu viết văn bằng tiếng Tâỵ
Thật trần ai Khoai củ. Viết văn bằng một ngôn ngữ khác là một kinh nghiệm đáng sợ. Người ta phải mầy mò với từng chữ. Khi viết bằng tiếng mẹ đẻ, tôi cứ thế mà viết, giản dị như vậy đó. Chữ viết không có quyền độc lập, đối với tôi (Les mots n’étaient pas ‘indépendants’ de moi). Khi viết văn bằng tiếng Tây, mấy con chữ như thách đố tôi: chúng như ở trong những xà lim (cellules), và tôi phải nhặt ra từng con: nào tên này, nào tên kia, ra đây biểu!

Kinh nghiệm đó, theo ông, y hệt kinh nghiệm về miếng ăn, cũng ngày đầu tới Paris. Lần đó, ông trọ tại một khách sạn nhỏ, khu ‘người em xóm học’ (khu Latinh). Bữa đó, ông xuống nhà gọi điện thoại, và thấy nhân viên coi khách sạn, bà vợ, và ông con trai: cả ba đang sửa soạn bữa ăn, họ như đang sửa soạn kế hoạch cho một trận đánh!

Tôi sững người: ở Romania, tôi luôn luôn được nuôi ăn như một con vật, chẳng thèm để ý tới “ăn nghĩa là gì”. Ở Paris, tôi mới nhận ra ăn là một nghi lễ, một hành động văn minh, gần như xác định một thái độ chính trị.

Vũ Bằng phân biệt hai miền qua món ăn: món ngon miền bắc ‘đấu’ với món lạ miền nam. Ôi chao, những cái lỉnh kỉnh, nhiêu khê, cầu kỳ, nhưng thật cần thiết, không có không được của một tô bún thang, cái mỏng dính của một lá bánh cuốn Thanh Trì, cái thú ngồi canh bánh trưng ngày tết… chỉ tới khi vào Nam, hết sợ đói, thằng bé Bắc Kỳ mới mới thấy “thấm thía” cái tuyệt vời của một miếng ăn.

Cái tuyệt vời của những kỷ niệm khi còn là một đứa bé chuyên môn đi ăn chực, tại một miền đất.

Nguyễn Quốc Trụ (Toronto)

(Sưu tầm)

Tổng hợp & BT:

Những bài có thể bạn thích...

  1. Tại Sao Nên Ăn Uống Lành Mạnh
  2. Rau mảnh bát
  3. Mảnh hồn quê trong bánh gai Tứ Trụ
  4. Một mảnh hạnh phúc

Danh Mục Món Ăn Video Hướng Dẫn Nấu Ăn CÁC KIỂU MÓN ĂN (7427) Ăn Chơi (202) Bánh Trái (744) Chè Mứt Kẹo (616) Gỏi – Salat (722) Hoa Qủa (13) Khai Vị (270) Món bún, phở (195) Món Canh (626) Món Chay (364) Món Cơm (187) Món Cuốn (171) Món lạ hiếm (201) Món Lẩu (127) Món Nhậu (53) Món Nước (125) Món Sốt (185) Món Súp Cháo (209) Món Tráng Miệng (875) Món xôi (41) Người già Trẻ Em (70) Nước Chấm (3) Phổ Thông (605) Theo Dịp (280) Thức Uống – Coctai (355) Điểm Tâm (236) CHUYÊN MỤC (2598) Cõi người ta (173) Gia Vị (102) Học ăn nói (102) Hương quê nhà (1580) Quê Nhà Quê (34) S.khỏe dinh dưỡng (448) Sản phẩm nhà bếp (36) Thuốc Nam, Bắc (72) Vệ sinh (51) MÓN ĂN CÁC VÙNG (1827) Món ăn miền Bắc (182) Món ăn miền Nam (712) Món ăn miền Trung (89) Món ăn nước ngoài (844) NGUYÊN LIỆU (2146) Bầu Bí Mướp (8) Cá Biển (102) Cá Nước Ngọt (84) Chao (12) Chim (4) Cua (33) Dê (7) Dưa (10) Ếch (3) Lương (16) Mì Căng (429) Món Mắm (54) Món Măng (6) Mực Sứa (24) Ngêu Sò Ốc Hến (31) Rau Cỏ (135) Thịt Bò (79) Thịt Gà (100) Thịt Heo (137) Thịt Vịt Gan Ngỗng (14) Tôm (113) Tương (137) Đậu Hủ (36) PHƯƠNG PHÁP (6752) Chiên Rán (1103) Góc bếp (401) Hầm Ninh (247) Lên Men (105) Mẹo Vặt (33) Món Hấp (581) Món Kho (453) Món Luộc (222) Món muối chua (40) Món Nướng (900) Món Om (398) Món Quay (7) Món Xào (997) Phương Pháp Khác (809) Chuyên mục ẩm thực khác

cach lam bun rieu cua BÃƒÆ cánh gà rang tỏi sò lụa hấp sả cua hap gung toi gà chiên sốt chanh chả cá mối chiên banh mi khong Lẩu cua đồng nước mía củ năng bo hat dieu Phi lê cá hồi bun tom nuong ngon cach lam banh genoise ngon cua nau sup lo cách làm bánh mỳ cuộn ruốc cách làm mắm tôm chua cách nấu măng khô cha chien bi xanh ham nhoi thit chan canh dọc mùng goi bắp cải canh cá cháo bong lan cuon huong dan nau an các cách rang cơm ca hoi sot ngon hen xao sa khoai tay chien voi thit ngon 4 món ăn ngon chế biến từ tôm ngam ruou bữa ăn ngon rẻ ca ri de các món muối chua ca tim xao thom ngon cach lam banh man ăn chậm sức khỏe nhai cach hap ghe ngon banh deo chanh day bong lan nho kho hoa và bánh sinh nhật đẹp tag cach lam banh bao hap chè khoai môn cốm Cún Khang Bánh phô mai ca cao chào tuần banh da tuoi hai phong cach lam banh mi chien xuc xich cá quả Cach Lam Bánh Canh sun Bí quyết cho nước dùng món súp được cach lam banh quy caramel làm bánh kem không cần lò nướng công thức miến khô xào rau củ bong dien dien Chan ga cùi cach nau banh canh tom nuoc da me thịt bò xào sốt canh rau nấu tôm hoa hồng cach lam com rang tom banh bong lan Mi xao dễ làm cách làm bánh quy hoa cúc com cuon trung thanh cua Bật mí những mẹo nấu ăn siêu nhanh cá kho mẵn cach lam cha ram tom dat nộm dọc mùng đậu hũ xào cải với nấm hương món ngon từ sấu trứng ruốc mắt da day Sushi lam banh khoai lang cach lam nem qua la sung goi banh tet món chay từ đậu hũ que xiên socola canh hến nấu khế bánh mì phô mai dau phong ngao duong gà om nước tương kem chien xu cai ngong kim chi bap cai Xôi nhộng bún chả nướng cha gio canh chua lươn muc cuon thom ngon đậu đỏ Cá mương nướng Phú Yên níu chân du cach lam vit om dua vải bọc tôm hấp canh hen chua cay dứa xào lòng gà tự may áo mới cho cầu lẩu gà bổ dưỡng pizza gÃƒÆ thit bo bit têt mojito trà xanh dưa chuột thậm cua ghẹ Cách ăn cua ghẹ chuẩn không cach lam ca phe trung xôi chim món sườn non rim trung cuon hai san công thức cháo bí đỏ mon ngon voi xi muoi cui dua xao rau câu đu đủ sữa tươi hiểu biết cải nồi