Bắt đầu vào vụ thu hoạch ngô xuân, nhà tôi bao giờ cũng được thưởng thức món chè ngô. Loại chè đặc biệt phải do chính tay bà tôi nấụ Bà không khiến bất cứ một ai trong nhà. Thỉnh thoảng mẹ tôi và các cô tôi cũng được giúp việc nấu chè, nhưng bà tôi luôn luôn kiểm tra, chỉ bảọ Vì là chè để cúng xuân mới, nên bà chỉ sợ mọi người làm hỏng nồi chè . Chè ngô, cái món ăn tưởng chừng như đơn giản ấy vậy mà lại rất cầu kỳ, công phụ Không phải là những hạt ngô bình thường, hay bột ngô mà nấu chè được. Ðó là loại ngô non, bắp ngô mới vào thời kỳ “thâm râu”, hạt ngô còn non xớt. Theo cách gọi của người trồng ngô đất bãi là: “Ngô trứng ốc”. Hạt ngô mới vào kỳ đông sữạ Bóc bẹ bắp ngô ra, những hạt ngô vẫn còn trong trong, vừa ngả sang màu trắng đục. Nếu loại ngô này đem luộc chín, khi ăn sậm sụt như ăn trứng ốc, có tiếng nổ “bép” se sẽ trong miệng, ngọt và thơm. Những hạt ngô trứng ốc chỉ nhỏ bằng một phần tư hạt ngô già. Cho nên để có một bữa chè ngô, không dễ gì thực hiện, vì quá đắt. Ngô nấu chè cũng phải là loại ngô nếp đặc chủng. Ngoài chất dẻo, vỏ hạt ngô cũng mỏng hơn. Ðể nồi chè được ngon, ngọt, thơm, dẻo, ngô nấu chè càng phải tươi, mới bẻ về, chưa bị hấp hơi, mất phẩm chất.

Ngô bẻ về, bà tôi bóc hết bẹ ra, lựa bỏ những bắp ngô hơi cứng hạt. Còn loại ngô trứng ốc, bà lấy dao gọt lấy hạt. Sau đó bà đem chà xát vào rá mới, bỏ vỏ hạt ngô và những mày ngô bám quanh hạt. Chất sữa bột của ngô lọt xuống dưới rá, có màu trắng lờ lờ như sữa pha loãng.

Ðường nấu chè ngô phải kén đường phèn, loại đường kết tinh không có màu nâu và thơm. Ðường phèn được lọc kỹ, bỏ bụi và tạp chất, chè được tinh khiết. Bản chất của ngô trứng ốc đã ngọt rồi, đường chỉ làm tăng độ ngọt của chè. Ðể có bát chè đẹp và không cần pha thêm một loại bột gì khác, khi gọt ngô bà tôi đã chọn những bắp ngô non hơn, gọt hớt lấy phần trên của hạt ngô, để riêng ra một cái đĩạ Khi nồi chè được rồi, bà tôi đổ đĩa ngô này vào đảo đều cho những mảnh ngô loáng thoáng trong chè. Khi múc chè ra, bát chè đẹp như hoa cau trong nước.

Chén đơm chè là loại chén Giang Tây nhỏ hơn bát ăn cơm. Mùa xuân cũng là mùa hoa bưởi, nên chuẩn bị múc chè, chén đã được ướp hương hoa bưởi cho thơm. Ðể mùi hoa không quá nồng, không quá hắc, gây được cảm giác thoang thoảng, xa xa khi ăn chè, việc ướp hoa cũng rất cầu kỳ: Cát sông rửa sạch, rang nóng, đổ ra nong, lấy giấy bản trải lên rồi đem hoa bưởi để trên giấy, úp chén đơm chè vàọ Mỗi chén úp vài bông, hoạ Cát nóng làm hoa bưởi bốc hơi, đọng lại thành lớp mồ hôi thơm trong lòng chén, sau đó đem múc chè. Việc làm này hết sức cẩn thận, nếu sơ ý cát dính vào bát dễ làm chè sạn. Một nồi chè nấu hoàn hảo, không xảy ra khê khét, thơm ngon, tinh khiết là niềm vui trong ngày xuân. Và cũng là niềm vui trong suốt cả một năm cho cả gia đình.

Những bữa chè ngô như vậy, những người dân quê bãi thường cũng chỉ thực hiện vào ngày rằm tháng giêng. Tuy nhiên không phải bất cứ gia đình nào cũng thực hiện được. Sau bữa ăn, chè là món tráng miệng. Khi ăn chè, bà tôi thường nhắc câu: “Ðược mùa chớ phụ ngô Khoai“. Ý bà muốn nói với con cháu: Phải biết chế biến những lương thực phụ này thành những món ăn đặc sản, những món ăn rất quý như bà làm vậỵ Chè ngọt mát, thơm mùi ngô tươi non, phảng phất mùi hoa bưởị Cái vị phù sa được chắt lọc qua cây ngô, một hương vị đặc biệt. Người thưởng thức có cảm giác nhưng trong chất chè có cả chất mát rượi của dòng sông, hương thơm của cánh bãị Hương hoa bưởi thi thoảng như hương của khu vườn, có cả tiếng o­ng bay.

** *

Biết bao nhiêu những mùa xuân đi qua, bao mùa ngô đã làm lương thực nuôi sống những con người quê bãị Nhưng những bữa chè ngô đặc biệt vẫn hiếm có. Xưa kia, phố Cầu Gỗ, Hà Nội cũng có một cửa hàng chuyên bán chè ngô, được khách sành ăn của Hà thành ưa thích. Nhưng cái chất tươi non, cách nấu công phu, ướp hoa cầu kỳ, phải là người đất bãi mới có điều kiện làm được. Phải chăng đó cũng là một nét riêng của người nông dân ngoại thành Hà Nội, của một miền đất bãi ven đô.

Và đó cũng là tính cách riêng của người phụ nữ nông dân Hà Nộị Với món chè ngô đặc biệt ấy, mới hay người phụ nữ quê bãi không những chỉ cần cù, lam lũ mà còn biết nâng cao những sản phẩm phụ, bình thường lên thành món ăn tinh túy, đậm chất dân dã của người làng quê Việt Nam.

(Tạp chí Văn hóa Nghệ thuật ăn uống)

Tổng hợp & BT:

No related posts.

Danh Mục Món Ăn Video Hướng Dẫn Nấu Ăn CÁC KIỂU MÓN ĂN (7427) Ăn Chơi (202) Bánh Trái (744) Chè Mứt Kẹo (616) Gỏi – Salat (722) Hoa Qủa (13) Khai Vị (270) Món bún, phở (195) Món Canh (626) Món Chay (364) Món Cơm (187) Món Cuốn (171) Món lạ hiếm (201) Món Lẩu (127) Món Nhậu (53) Món Nước (125) Món Sốt (185) Món Súp Cháo (209) Món Tráng Miệng (875) Món xôi (41) Người già Trẻ Em (70) Nước Chấm (3) Phổ Thông (605) Theo Dịp (280) Thức Uống – Coctai (355) Điểm Tâm (236) CHUYÊN MỤC (2598) Cõi người ta (173) Gia Vị (102) Học ăn nói (102) Hương quê nhà (1580) Quê Nhà Quê (34) S.khỏe dinh dưỡng (448) Sản phẩm nhà bếp (36) Thuốc Nam, Bắc (72) Vệ sinh (51) MÓN ĂN CÁC VÙNG (1827) Món ăn miền Bắc (182) Món ăn miền Nam (712) Món ăn miền Trung (89) Món ăn nước ngoài (844) NGUYÊN LIỆU (2146) Bầu Bí Mướp (8) Cá Biển (102) Cá Nước Ngọt (84) Chao (12) Chim (4) Cua (33) Dê (7) Dưa (10) Ếch (3) Lương (16) Mì Căng (429) Món Mắm (54) Món Măng (6) Mực Sứa (24) Ngêu Sò Ốc Hến (31) Rau Cỏ (135) Thịt Bò (79) Thịt Gà (100) Thịt Heo (137) Thịt Vịt Gan Ngỗng (14) Tôm (113) Tương (137) Đậu Hủ (36) PHƯƠNG PHÁP (6752) Chiên Rán (1103) Góc bếp (401) Hầm Ninh (247) Lên Men (105) Mẹo Vặt (33) Món Hấp (581) Món Kho (453) Món Luộc (222) Món muối chua (40) Món Nướng (900) Món Om (398) Món Quay (7) Món Xào (997) Phương Pháp Khác (809) Chuyên mục ẩm thực khác

cơm chiên gạo lứt lạp xưởng bun thit bo xao chay cach lam bun thit nuong me cánh gà sốt tương cà Phù bánh mochi giọt nước cách nấu sâm bông cúc com duong chau ngon công thức ốc nhồi hấp gừng màu đỏ ớt xào thịt bò yorkshire cơm chiên khoai môn cach lam nui chien trung banh flan rau cau Cách trồng sả làm cảnh đuổi muỗi nước dừa tươi che bot báng banh ran chien Mứt xoài Cách chọn chanh tươi không nhiễm độc ca dieu hong hap cay sandwich ca hoi bữa tối nem khoai trawberry Gà ác vu khuc mua xuan cơm chiên kim chi Bí quyết luộc gà ngon đẹp ngày Tết bánh bông lan phô mai Nhật Bản cách làm phở chiên cuộn tôm với trứng banh qua man chân giò ngâm mắm xoi suon kem ca phe cach lam che trai cay ếch xào sa tế trò cơm chiên mặn thit bo rat ngon banh canh tom canh rong biển hạt sen bánh bạch tuộc takoyaki bánh truyền thống nhật bản cha ga chien trung chien la lot trồng cây cơm chiên thịt gà băm đậu đũa nấm xào thịt bò đậu xào tôm nom Về Cà Mau ăn mắm ong rừng can cÃƒÆ lam mam thai chay ngon cai xanh luoc cơm chiên với cá cach lam goi muc công thức bánh muffin chocolate cach lam com trang bo vien cơm gà xối mỡ da giòn cà na ca com chien mam ot cơm gừng cong thuc lam sinh to banh tuile leaves thom ngon cach nau chao ga ngon hoa bi chien nộm cải canh công thức thạch cam dâu tây công thức sốt mayonnaise sánh mịn bánh kiểu Anh bò xào củ niễng bong bi chay dau phong măm ruôt cơm miền trung lam trai cay dam siro công thức kem chuối đông sưởi ấm món ngon mùa lạnh khoai tây mật ong mon thai tu lam sua dau phong khoai tây súp bơ cơm nấm sốt thịt bằm ga chien gion Che bi do cách làm kẹo lạc món gà quay Điểm danh 5 món ăn vặt tốt cho sức giÃƒÆ treo cơm nắm tôm tu lam da bao tự làm nến thơm mon sua chua deo ca trich măng ngâm hóa chất Món Cháo làm bánh pudding mắm me chua ổi ổi dầm xí muội Hằng MT cơm rang dưa các món nhồi ngon cách nấu canh hến hoành thánh nhân thịt chiên thịt hộp Thêm ba roi ngam nuoc mam pasta thịt gà xá xíu heo đuôi bò cơm sườn heo sốt mayonnaise bánh khoai sọ tóc chẻ ngọn burger đậu phụ cháo bí sò điệp